Statystyka w czterech ścianach. Jak mieszkamy na Mazowszu?

Mieszkanie to podstawowa potrzeba każdego człowieka, a sytuacja mieszkaniowa to jeden z najważniejszych tematów debaty publicznej. Dzięki danym gromadzonym przez statystykę publiczną dysponujemy wieloma informacjami z tego zagadnienia i możemy niczym przez dziurkę do klucza zajrzeć do mazowieckich mieszkań.

To, jak i gdzie mieszkamy, jest wypadkową wielu czynników. Z jednej strony naszych aspiracji i celów życiowych, z drugiej – możliwości finansowych. Trendy mieszkaniowe są pochodną sytuacji gospodarczej, rynku pracy, ale też zmian demograficznych i kulturowych. Jak to wszystko przekłada się na mieszkaniowy komfort ludności Mazowsza?

Gdzie znajdziemy największe mieszkania?

Zaczniemy od powierzchni użytkowej, bo to najbardziej oczywisty parametr przy ocenie wartości i komfortu mieszkania lub domu. Wg aktualnych danych przeciętne mazowieckie mieszkanie miało 74,2 mkw. Ale w najlepiej wypadających pod tym względem powiatach Mazowsza te wskaźniki były znacznie wyższe.

Wykres 1. Powiaty woj. mazowieckiego z największą przeciętną powierzchnią użytkową mieszkań (mkw.)

Przodował powiat warszawski zachodni z wynikiem 110,3 mkw. na mieszkanie. Na drugim miejscu znalazł się powiat ostrołęcki (107,1 mkw.). To były jedyne dwa powiaty Mazowsza, gdzie ten wskaźnik przekroczył 100 mkw. Oba były też przykładem suburbanizacji: zyskiwania ludności przez strefę podmiejską kosztem miasta. W dużym stopniu właśnie ze względu na dostępność większych mieszkań (dla porównania w Warszawie miały one przeciętnie 58,9 mkw., w Ostrołęce - 70,5 mkw.).

Najczęściej mieszkamy w parach

Statystycznie na jedno mazowieckie mieszkanie przypadało nieco ponad dwóch lokatorów (dokładnie 2,15). Ale w dużych miastach Mazowsza ten wskaźnik był zauważalnie niższy: w Warszawie wyniósł 1,71, a w Płocku i Siedlcach nieznacznie tylko przekraczał dwa (odpowiednio 2,01 i 2,04).

Z kolei najbardziej „rodzinne” pod tym względem były powiaty: ostrołęcki (3,33 osoby na mieszkanie), radomski (3,05) i płocki (2,97). Nazwy powiatów nie są przypadkowe – to strefa podmiejska ważnych mazowieckich miast. Zatem znów zauważalny jest wpływ zjawiska suburbanizacji i roli rodzin w tym procesie. Wybierają one życie pod miastem (komfort większego mieszkania), ale starają się od niego nie oddalać ze względu na miejsce pracy w mieście czy dostępność szkół i placówek opieki zdrowotnej.

Wykres 2. Powiaty woj. mazowieckiego z największą liczbą osób na mieszkanie

Gdzie buduje się najwięcej?

Rynek mieszkaniowy podąża za potencjalnym klientem. Skoro demografię Mazowsza od lat determinuje migracja do stolicy i jej okolic, to właśnie tam obserwujemy największą aktywność deweloperów.

W 2025 r. na 45 tys. mieszkań oddanych do użytkowania w województwie mazowieckim aż 77% było zlokalizowanych w metropolii warszawskiej. Nie licząc stolicy (19 845 mieszkań), najwięcej nowych lokali oddano do użytkowania w powiatach: piaseczyńskim (3 348), wołomińskim (2 886) i pruszkowskim (1 766).

W przeliczeniu na 1000 ludności najwięcej mieszkań powstało w powiecie piaseczyńskim (15,3), nowodworskim (13,4) i legionowskim (11,0), natomiast najmniej w powiecie lipskim (1,6) i makowskim (1,7).

Mapa. Mieszkania oddane do użytkowania na 1000 ludności w woj. mazowieckim w 2025 r.

Statystycy monitorują sytuację

Statystyka publiczna w swoich badaniach bardzo dokładnie przygląda się zagadnieniu sytuacji mieszkaniowej na rynku. Oprócz gromadzenia i publikowania danych o budownictwie i zasobach mieszkaniowych ten temat jest poruszany podczas badań ankietowych (Europejskie Badanie Warunków Życia Ludności, EU-SILC).

Badanie EU-SILC jest przeprowadzane w całej Unii Europejskiej i ma na celu zebranie miarodajnych i porównywalnych danych dotyczących dochodów, ubóstwa, wykluczenia społecznego i innych aspektów warunków życia. Jest to badanie panelowe – ankieterzy badają wylosowane gospodarstwa domowe cyklicznie przez cztery lata.

Marcin Kałuski / Urząd Statystyczny w Warszawie