Oddajesz dziecku telefon, gdy jesteś zmęczony? Zobacz, co naprawdę mu robisz

Z najnowszych badań dr Magdaleny Rowickiej z Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej wynika, że rodzice doświadczający stresu częściej udostępniają swoim dzieciom urządzenia ekranowe. Może to jednak sprzyjać późniejszemu nadużywaniu tych urządzeń przez dzieci.

Analizy pokazały również, że sama znajomość zaleceń dotyczących zdrowego korzystania z ekranów przez przedszkolaki tylko w niewielkim stopniu przekłada się na praktykę.

Wyniki pochodzą z trzeciej odsłony projektu „Brzdąc w sieci”, realizowanego pod kierunkiem dr Rowickiej, specjalizującej się w tematyce uzależnień od nowych technologii. Podczas gdy dwie pierwsze edycje dotyczyły sposobów korzystania z ekranów przez przedszkolaki, trzecia koncentruje się na pytaniu, dlaczego rodzice pozwalają dzieciom na korzystanie z urządzeń cyfrowych.

W badaniu uczestniczyło 1088 rodziców dzieci w wieku 3–6 lat (979 matek i 109 ojców). Oceniano m.in. znajomość rekomendacji dotyczących zdrowych nawyków ekranowych oraz związek pomiędzy stresem a częstotliwością udostępniania dzieciom urządzeń.

Wyniki jasno pokazały, że im wyższy poziom stresu u rodzica, tym chętniej daje on dziecku urządzenia ekranowe. „Rodzice, szukając sposobów na radzenie sobie ze stresem, często sięgają po strategie łatwo dostępne, choć nieadaptacyjne – zarówno sami zanurzają się w internecie, jak i przedwcześnie udostępniają dzieciom urządzenia” – podkreśla dr Rowicka. Dodaje, że może to sprzyjać problemowemu używaniu ekranów przez dzieci, zwłaszcza gdy potrzeby dziecka nie są odpowiednio zaspokajane.

Na podstawie wyników badaczka wskazuje na konieczność większego wsparcia dla rodziców – szczególnie tych, których dzieci mają trudny temperament. To właśnie oni są najbardziej narażeni na wysoki poziom stresu, a bez właściwych kompetencji mogą wybierać strategie niekorzystne dla dziecka. Kluczowe jest więc rozwijanie umiejętności radzenia sobie z własnymi emocjami i stresem, a także wspieranie dziecka w regulacji jego emocji.

Wcześniejsze edycje projektu pokazały, że co drugie dziecko do 6. roku życia korzysta z urządzeń mobilnych, zaczynając średnio w wieku 2 lat – a wiek ten nadal się obniża. Badacze zwracają uwagę, że korzystanie z ekranów w okresie intensywnego rozwoju może wiązać się z ryzykiem zaburzeń somatycznych, psychicznych oraz potencjalnie sprzyjać zachowaniom kompulsywnym.

Ustalono również, że większość dzieci ma dostęp do internetu, a 75 proc. korzysta z urządzeń bez żadnej kontroli. Niemal dwie trzecie rodziców wręcza telefon w nagrodę, a wielu przyznaje, że to sposób na płacz, marudzenie lub zyskanie czasu na prace domowe.

Celem projektu „Brzdąc w sieci” jest nie tylko diagnoza zjawiska, ale też promocja świadomego wychowania w cyfrowym świecie, m.in. poprzez kampanie społeczne.

red./PAP