Warszawa stroi się na Chopina. Jak pokonać tremę przed konkursem?

Już 2 października w Warszawie rozpocznie się XIX Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina – jedno z najbardziej prestiżowych wydarzeń muzycznych świata. Przez trzy tygodnie stolica Mazowsza stanie się centrum pianistyki, a oczy całego świata zwrócą się ku Filharmonii Narodowej.

Do tegorocznej edycji zakwalifikowało się 84 pianistów z 20 krajów. Tylko dziesięciu z nich dotrze do wielkiego finału, a zwycięzca otrzyma złoty medal i nagrodę główną w wysokości 60 tys. euro.

Tremę ma nawet mistrz

Scena Konkursu Chopinowskiego to marzenie i koszmar jednocześnie. Każdy uczestnik wie, że tu decydują się artystyczne losy. – Trema jest naturalna, a nawet potrzebna – mówi psycholożka muzyki dr Julia Kaleńska-Rodzaj z Krakowskiego Ośrodka Doradztwa dla Artystów. – Najważniejsze, by potrafić nad nią zapanować.

Ekspertka radzi, by przed wejściem na scenę dać sobie chwilę na uspokojenie, nie myśleć o ocenach jury i publiczności, a skupić się wyłącznie na muzyce: – To ona ma być celem, a nie sam werdykt.

Puls przyspiesza, czas biegnie szybciej

Jak tłumaczy Kaleńska-Rodzaj, w chwili występu serce bije mocniej, ciśnienie rośnie, a emocje – od dumy i nadziei, po wstyd czy lęk – zalewają organizm. To może sprawić, że wykonawcy wydaje się, jakby czas przyspieszał, a tempo utworu wymykało się spod kontroli.

– Dlatego tak ważne są techniki wyciszania – choćby proste ćwiczenia oddechowe. Dzięki nim można wejść na scenę w stanie, w którym emocje są sprzymierzeńcem, a nie przeszkodą – zaznacza psycholożka.

Scena jak piaskownica

Choć Konkurs Chopinowski kojarzy się z żelazną dyscypliną, ekspertka zachęca, by potraktować scenę jak miejsce twórczej zabawy. – Im bardziej wykonawca skupi się na swojej interpretacji, tym większą przyjemność da słuchaczom. Publiczność kocha artystów, którzy znikają w muzyce i zapraszają nas do swojego świata – tłumaczy Kaleńska-Rodzaj.

Perfekcjonizm? Tak, ale z umiarem

W pracy z młodymi pianistami powraca temat perfekcjonizmu. – Jest niezbędny, ale może też paraliżować. Dlatego uczymy się, że rozwój artysty to droga bez końca i warto doceniać każdy krok – podkreśla psycholożka.

Według niej największym osiągnięciem muzyka nie jest bezbłędne odegranie nut, ale odnalezienie własnego stylu: – Na pewnym etapie publiczność chce słuchać już nie tylko Chopina, ale właśnie tego konkretnego artysty.

Warszawa – światowa stolica Chopina

Konkurs odbywa się co pięć lat, nieprzerwanie od 1927 roku. To tutaj, na Mazowszu, rodzą się nowe kariery pianistyczne, a zwycięzcy – jak Martha Argerich, Krystian Zimerman czy Rafał Blechacz – zapisują się złotymi literami w historii muzyki.

Od 2 do 23 października Warszawa znów stanie się miejscem, gdzie spotkają się tradycja, emocje i sztuka najwyższej próby.

red./PAP