Dostali ogromne pieniądze… ale muszą oddać wszystko

Proces budowy nowego centralnego lotniska w Polsce wchodzi w kolejny, bardziej odczuwalny dla mieszkańców etap. Po miesiącach przygotowań i decyzji administracyjnych przyszedł moment, w którym inwestycja zaczyna przekładać się na konkretne pieniądze trafiające do właścicieli nieruchomości.

Spółka Centralny Port Komunikacyjny poinformowała o pierwszych wypłatach zaliczek odszkodowań dla osób, których działki znajdują się w granicach planowanego lotniska. Co istotne, środki te trafiają do właścicieli jeszcze zanim formalnie muszą oni przekazać swoje nieruchomości pod inwestycję.

Nowe przepisy, które weszły w życie pod koniec ubiegłego roku, zmieniły zasady gry. Dzięki nim właściciele nieruchomości mogą liczyć na wypłatę aż 85 procent ustalonego odszkodowania na wczesnym etapie procedury.

W praktyce oznacza to, że nie muszą już czekać na zakończenie całego procesu administracyjnego ani na moment przekazania działki. Wystarczy decyzja wojewody określająca wysokość odszkodowania, by wystąpić o zaliczkę. Spółka deklaruje, że wypłaty realizowane są w ciągu 30 dni od złożenia wniosku.

To rozwiązanie ma złagodzić skutki jednej z największych inwestycji infrastrukturalnych w kraju – szczególnie dla tych, którzy muszą zmienić miejsce zamieszkania lub prowadzenia działalności.

Kluczowym momentem w całym procesie było nadanie decyzji lokalizacyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności przez Mazowiecki Urząd Wojewódzki w grudniu 2025 roku. To właśnie wtedy uruchomiono procedury ustalania wysokości odszkodowań dla poszczególnych nieruchomości.

Co ważne, przyjęty model nie zamyka właścicielom drogi do dalszych działań. Nawet po otrzymaniu zaliczki mogą oni kwestionować wycenę i składać odwołania. To istotny bezpiecznik, który pozwala dochodzić swoich racji w przypadku sporów co do wartości nieruchomości.

Samo fizyczne przekazanie działki inwestorowi następuje dopiero po upływie 120 dni od wydania decyzji odszkodowawczej. W praktyce daje to właścicielom dodatkowy czas na uporządkowanie spraw i przygotowanie się do zmiany.

Z danych przedstawionych przez spółkę wynika, że znaczna część terenu pod przyszłe lotnisko została już zabezpieczona. W ramach wcześniejszego Programu Dobrowolnych Nabyć pozyskano ponad 2,5 tysiąca działek o łącznej powierzchni blisko 2,8 tysiąca hektarów.

Na obszarze objętym decyzją lokalizacyjną oznacza to około 65 procent całkowitej powierzchni potrzebnej pod inwestycję. W przypadku zabudowy mieszkaniowej skala jest jeszcze większa – wykupiono 235 z 310 budynków, czyli około 76 procent.

Równolegle postępuje dobrowolne przekazywanie gruntów – od końca 2025 roku właściciele oddali ponad 400 działek.

Budowa lotniska, które ma powstać między Warszawą a Łodzią, według harmonogramu ruszy w 2026 roku. Jeśli plan zostanie zrealizowany bez większych opóźnień, pierwsze samoloty wystartują z nowego portu w 2032 roku.

Dla jednych to symbol rozwoju i nowoczesności, dla innych – konieczność pożegnania się z miejscem, które przez lata było ich domem. Właśnie dlatego tempo wypłat i sposób prowadzenia całego procesu będą w najbliższych latach równie ważne, co sama budowa lotniska.