Roślina, która chłodzi miasto – rozchodnik na wiaty!

W tym roku na warszawskich ulicach staną kolejne nowe zadaszenia dla pasażerów. Przybędzie też przystanków z zielonymi dachami obsadzonymi rozchodnikiem, który pomaga oczyszczać powietrze.

Trwa praca nad estetycznym wyglądem wiat autobusowych i tramwajowych. Przybywają nowe trasy, a wraz z nimi miejsca, gdzie trzeba postawić zadaszenia. Z kolei w innych częściach Warszawy przystanki wymagają remontu albo unowocześnienia już istniejącej infrastruktury dla pasażerów.

Tak samo będzie w 2025 roku. Część prac wykona Zarząd Transportu Miejskiego, który ustawi 17 wiat, dodatkowo 12 postawi Stołeczny Zarząd Rozbudowy Miasta, a 17 kolejnych Tramwaje Warszawskie – w ramach swoich inwestycji i modernizacji.

Dywan z rozchodnika

Najwięcej, bo aż 80 wiat przystankowych z zielonymi dachami, postawi miejska spółka „Warexpo”. Trwa wybór przystanków, na których pojawi się „dywan” z roślin.

Ale to nie wszystko. Na 42 już istniejących wiatach pojawią się zielone dachy z rosnącym rozchodnikiem (na każdym dachu będzie co najmniej 15 jego gatunków). Ta roślina doskonale sprawdza się w warunkach miejskich, oczyszcza powietrze i jest naturalnym zbiornikiem retencyjnym. Ponadto, pod zielonymi dachami w upalne dni jest chłodniej – co jest szczególnie ważne w sezonie letnim. Dodatkowo, na zielonych dachach z rozchodnika ptaki i owady mogą znaleźć pożywienie.

Na każdej z odnowionych wiat, a także na 17 z zielonymi dachami, które ZTM postawi w ramach oddzielnego zadania, pojawią się specjalne oznaczenia-naklejki, dzięki którym szyby przystankowe będą widoczne dla ptaków.

Projekty z budżetu obywatelskiego

Warszawiacy polubili zielone wiaty przystankowe i rokrocznie w budżecie obywatelskim takie projekty wybierane są do realizacji. W edycji na ten rok sześć nowych zadaszeń pojawi się na Bemowie, w ramach projektu „By nie moknąć na bemowskich przystankach”. Wiaty staną na przystankach: Księcia Bolesława 01, Siodlarska 02, WAT 03, Fort Blizne 04, Dywizjonu 303 05 i Dywizjonu 303 06. Inny bemowski projekt – „Wiaty przystankowe dla Bemowa” – zakłada ustawienie zadaszeń przy przystankach: Nowe Bemowo 10, Batalionu Miotła 02 i Arkadyjska 02.

Kolejnych sześć wiat stanie po drugiej stronie Wisły, w Wawrze (w ramach projektu „Ekologiczne wiaty przystankowe w Wawrze cz. II”), przy przystankach: Wiązana 02, Motylkowa 02, Gruszy 02, Zagórzańska 01, Celulozy 02 oraz Nadarzyńska 01. Dwie nowe wiaty zyska także Wilanów, na przystankach Syta 02 i Zaściankowa 01 (projekt „Wiaty przystankowe – zielona i ekologiczna przystań”).

Nowe, zielone dachy i szyby z oznaczeniami pojawią się na przystankach, ustawionych na Mokotowie, Ursynowie, Pradze-Północ, Ursusie i w Wilanowie. To projekty „Więcej zielonych przystanków dla Mokotowa!”, „Zielone przystanki w Ursusie”, „Łąki na przystankach”, „Zielone przystanki autobusowe na Pradze”.

Więcej zielonego

Swoją część wykonają też Tramwaje Warszawskie – w ramach budowy trasy tramwajowej do Wilanowa oraz odnogi tej inwestycji na Stegnach i ulicy Rakowieckiej. W sumie będzie to 27 wiat. Dodatkowo tramwajarze ustawią dwie nowy wiaty na ulicy Z. Słomińskiego przy okazji modernizacji torowiska tramwajowego.

Stołeczny Zarząd Rozbudowy Miasta postawi 12 wiat. Aż osiem z nich pojawi się na przebudowywanej ulicy Kąty Grodziskie na Białołęce, na odcinku między ulicami Berensona i Zdziarską. Nowe wiaty będą pasować do zazielenionej ulicy – w ramach tej inwestycji posadzono 84 drzewa, m.in. klony i jabłonie ozdobne oraz 400 krzewów kaliny i tawuły. Dwa kolejne zadaszenia na tej ulicy ustawi inwestor pobliskiego osiedla mieszkaniowego. Kolejne dwie wiaty SZRM ustawi również w ramach budowy wiaduktu nad torami na ulicy Chełmżyńskiej i kolejne dwie na skrzyżowaniu ulic Arkuszowej i Estrady.

Rośliny do miasta

Rozchodniki są roślinami idealnymi do „zamieszkania” w mieście. Dobrze tolerują nawet niekorzystne warunki klimatyczne – duże różnice temperatury powietrza, nasłonecznienie, zmienną wilgotność. Są praktycznie bezobsługowe – nie wymagają podlewania i nawożenia, długo wyglądają świeżo i estetycznie. Jednak największą zaletą rozchodnika są funkcje oczyszczania powietrza, chłodzenia i magazynowania wody. Dzięki zasadzeniu rozchodnika tylko „jedna wiata” pochłania rocznie ponad 7 kg dwutlenku węgla i ogranicza zapylenie powietrza o 15-20 proc. W słoneczne dni taki „zielony dywan’ obniża temperaturę pod wiatą średnio o 3-5 stopni Celsjusza, a w czasie opadów magazynuje nawet do 150 litrów wody, co sprzyja retencji wody. Dzięki długiemu okresowi kwitnienia sprzyja także owadom zapylającym.

Wiaty i tory tramwajowe

Rozchodnik coraz mocniej wrasta w krajobraz Warszawy. Po raz pierwszy na dachu wiaty został wyłożony testowo w sierpniu 2020 roku – był to żoliborski przystanek Ks. Popiełuszki 05. Chodziło wówczas o sprawdzenie, jak rośliny zniosą adaptację w przestrzeni dużego miasta – wahania temperatury powietrza (od ujemnej w zimie do kilkudziesięciu stopni „na plusie” latem), deszcz, śnieg, ale też okresy suszy. Rozchodniki wytrzymały takie zjawiska atmosferyczne bardzo dobrze. Przesądziło to wyborze rozchodnika jako rośliny przystankowej i takich zielonych wiat jest już ponad 200.

Rozchodniki mogą rosnąć również na zielonych torowiskach, których każdego roku przybywa w stolicy. Zielonych torów jest już w Warszawie ok. 47 km i w tym roku przybędą kolejne odcinki.



red./UM Warszawa