Nil – rzeka, która może rozpalić kolejną wojnę

Prezydent USA Donald Trump zapowiedział podjęcie działań na rzecz rozwiązania wieloletniego sporu między Egiptem, Sudanem i Etiopią dotyczącego sprawiedliwego podziału wód Nilu.

W liście skierowanym do prezydenta Egiptu Abd el-Fatah as-Sisi Trump podkreślił, że kwestia ta stanowi dla niego priorytet w kontekście działań „na rzecz trwałego pokoju na Bliskim Wschodzie i w Afryce”. Zaproponował wypracowanie nowego porozumienia, które miałoby „zagwarantować przewidywalne uwalnianie wody w latach suszy dla Egiptu i Sudanu, a jednocześnie pozwolić Etiopii na produkcję bardzo dużych ilości energii elektrycznej, z których część mogłaby być przekazywana lub sprzedawana Egiptowi”.

Amerykański prezydent wyraził też obawy, by spór wokół Tama Wielkiego Odrodzenia Etiopii (GERD) nie przerodził się w otwarty konflikt zbrojny między Egiptem a Etiopią. Jak zaznaczył, liczy na pokojowe rozwiązanie problemu, który od lat destabilizuje relacje w regionie. Treść listu została opublikowana w piątek przez internetowy dziennik EgyptIndependent, a jego kopie trafiły również do przywódców Arabii Saudyjskiej, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, Etiopii i Sudanu.

GERD to największy w Afryce projekt hydroenergetyczny, ukończony w ubiegłym roku. Zapora o pojemności 74 mld metrów sześciennych i powierzchni 1874 km² od momentu rozpoczęcia budowy w 2011 r. pozostaje przedmiotem ostrych sporów politycznych. Sudan obawia się, że jego tama Roseires, położona około 110 km w dół rzeki, może być zagrożona w przypadku nieuzgodnionych zrzutów wody przez Etiopię. Z kolei Egipt od początku sprzeciwiał się inwestycji, argumentując, że zmniejszy ona przepływ Nilu w dolnym biegu rzeki i ograniczy dostęp kraju do kluczowych zasobów wodnych.

W sobotę prezydent Egiptu określił na platformie X inicjatywę Trumpa jako „koło ratunkowe rzucone narodowi egipskiemu”.

Nil, liczący 6650 km długości, przepływa przez 11 państw Afryki, stanowiąc podstawowe źródło życia i rozwoju dla milionów ludzi w regionie.

red./PAP