Festiwal Eufonie po raz piąty przybliży muzykę krajów Europy Środkowo-Wschodniej

750 artystów z 12 krajów, utwory 44 kompozytorów z 15 państw, osiem orkiestr i trzy chóry pod batutą dziewięciu znakomitych dyrygentów, 14 koncertów - symfonicznych, oratoryjnych, kameralnych, jazzowych i innych oraz wystawa - to liczby, które mówią o skali tegorocznej, piątej już, edycji Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Europy Środkowo-Wschodniej Eufonie w Warszawie. Festiwal odbędzie się w dniach 17-25 listopada, a jego temat przewodni brzmi „Tradycje ludowe”.

Podczas koncertu inauguracyjnego wystąpi słynna BBC Symphony Orchestra pod batutą Olariego Eltsa z Estonii, a solistą będzie skrzypek Vadim Gluzman, natomiast koncert finałowy wypełni „Jutrznia” - monumentalne dzieło Krzysztofa Pendereckiego na pięć głosów solowych, chór chłopięcy, chór mieszany i orkiestrę - łącznie ok. 230 wykonawców. Całość poprowadzi, występujący na Eufoniach po raz trzeci, węgierski dyrygent Zsolt Nagy. Tym wyjątkowym koncertem, podczas którego po raz pierwszy od pół wieku zostaną w Warszawie wykonane obydwie części dzieła, Narodowe Centrum Kultury (NCK) uczci 90. rocznicę urodzin kompozytora.

Eufonie to spotkania z wybitnymi indywidualnościami artystycznymi ze świata muzyki, m.in. z Vadimem Gluzmanem, Leonorą Armellini, Bożeną Bujnicką, Agnieszką Rehlis, Tomaszem Koniecznym, Rafałem Bartmińskim, Michałem Barańskim, Grażyną Auguścik, Jarosławem Besterem i Bester Quartet, Robym Lakatosem, Thomasem Sanderlingiem, Zsoltem Nagy’em, Tomášem Netopilem, Markiem Mosiem, Anną Sułkowską-Migoń, ACh Duo, L.U.C.-em, proMODERN oraz wspaniałymi orkiestrami i chórami. Na ludowo zagrają Kapela Lipka i Zespół Olza. Podczas Eufonii usłyszymy również utwory i projekty prapremierowe, skomponowane na zamówienie festiwalu.

Nazwa festiwalu - Eufonie, który przy wsparciu Ministerstwa Kultury organizuje NCK, pochodzi z greki i oznacza „piękne brzmienie”. Wykonawcy prezentują muzykę różnych epok i stylów, odwołując się do tradycji wspólnoty regionalnej krajów określanych jako Europa Środkowo-Wschodnia. W programie tegorocznej edycji znalazły się m.in. utwory kompozytorów współczesnych, z których kilkoro, jak Lotta Wennäkoski z Finlandii, Mikołaj Górecki i Eric Sessler z USA czy Arzas Voskanyan i Vache Sharafyan z Armenii, będzie gośćmi festiwalu.

„Nie boję się w tym wypadku wielkich słów i jestem w stanie zaryzykować stwierdzenie, że jeśli chodzi o repertuar i wielogatunkowość muzyki, jest to niepowtarzalny i jeden z najciekawszych festiwali na świecie” - powiedział podczas konferencji prasowej Rafał Wiśniewski, dyrektor festiwalu.

„Festiwal w sposób komplementarny uzupełnia polski repertuar koncertowy o utwory nieznane lub rzadko wykonywane w Polsce. Jak co roku będziemy wspólnie odkrywać bogatą kulturę muzyczną krajów ościennych w nieoczywistych interpretacjach” - dodał Jarosław Sellin, wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego.

Nawiązując do tematu przewodniego festiwalu Mieczysław Kominek, przewodniczący rady programowej Eufonii, powiedział, że tradycje ludowe to problematyka mocno przez kompozytorów eksploatowana: „wplatanie elementów folkloru do muzyki wcale nie ludowej, może być efektem poszukiwania nowych inspiracji, wzbogacania języka kompozytorskiego, poszerzania środków wyrazu, a nawet demonstracją solidarności z uciśnioną warstwą społeczną”.

Kompozycje m.in. Gustawa Mahlera, Jeana Sibeliusa, Franciszka Liszta, Bedřicha Smetany, Arvo Pärta, Mikołaja Góreckiego, Krzysztofa Pendereckiego, Aleksandra Tansmana, Andrzeja Panufnika, Edwarda Elgara zabrzmią w Filharmonii Narodowej, Teatrze Palladium, Zamku Królewskim, kościele ewangelicko-augsburskim Św. Trójcy oraz kościele Wszystkich Świętych w Warszawie w doborowym wykonaniu. Wiele z kompozycji będzie miało swe prapremiery, jak pierwsze polskie prezentacje utworów współczesnych kompozytorów fińskich i słoweńskich. Jeden z koncertów poświęcony będzie mało znanej w Polsce muzyce wokalnej z Armenii.

Podczas festiwalu wystąpi Orkiestra Symfoniczna Radia i Telewizji Słoweńskiej pod dyrekcją światowej sławy dyrygenta Thomasa Sanderlinga. W programie koncertu znalazły się utwory uznanej słoweńskiej kompozytorki Niny Šenk, sir Andrzeja Panufnika oraz Koncert fortepianowy Ferenca Liszta, którego solistką będzie Leonora Armellini, laureatka XVIII Konkursu Chopinowskiego z 2021 roku. Koncert jednej z najważniejszych czeskich orkiestr symfonicznych: Janáček Philharmonic Orchestra pod dyrekcją Tomáša Netopila będzie okazją do podróży po Czechach oraz historii naszych południowych sąsiadów. Wszystko za sprawą jednego z najbardziej znanych poematów symfonicznych: „Mojej ojczyzny” Bedřicha Smetany. Armeńskich mistrzów wokalistyki chóralnej publiczność festiwalu pozna podczas koncertu Hover State Chamber Choir.

Na tegorocznych Eufoniach nie zabraknie prapremier, wśród nich usłyszymy „Europolifonie”, kompozycję Mikołaja Góreckiego, muzykę do filmu „Chłopi” oraz „Hioba” Jarosława Bestera.

Szczególnym wydarzeniem będą dwa koncerty poświęcone muzyce filmowej. Pierwszy z nich wypełni muzyka do filmu „Chłopi” - tegorocznego kandydata polskiej kinematografii do „Oscara” - autorstwa Łukasza L.U.C.-a Rostkowskiego. Wykonawcami koncertu będą L.U.C. & Rebel Babel Orchestras & Goście oraz Orkiestra Filharmonii Narodowej pod batutą Anny Sułkowskiej-Migoń. Drugi koncert filmowy to pokaz słowackiego niemego filmu „Jánošík” w reżyserii Jaroslava Siakela z roku 1921, wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Projekcji towarzyszyć będzie muzyka skomponowana specjalnie przez Stanislava Palúcha. Wykona ją: grupa Bashavel i orkiestra Slovak Sinfonietta Žilina pod batutą Vladimira Martinki.

Większość koncertów będzie transmitowanych online. W ramach współpracy z Polskim Radiem transmisje i retransmisje wybranych koncertów usłyszymy też na antenie Dwójki. Podczas festiwalu w foyer Filharmonii Narodowej będzie można zobaczyć wystawę „Penderecki. Ideografie” - poświęconą znakom ideograficznym obecnym w zapisie „Kosmogonii” Krzysztofa Pendereckiego, napisanej na 25-lecie ONZ.



Źródło informacji: PAP MediaRoom