Perseidy nad Polską – przygotuj się na spektakl na niebie!

Już teraz na niebie można dostrzec pierwsze meteory z roju Perseidów, a ich maksimum przypada na wtorek, 12 sierpnia. W Polsce z tej okazji zaplanowano wiele pikników astronomicznych i wydarzeń dla miłośników nocnego nieba.

Meteory to świetliste ślady powstające w wyniku spalania się drobin kosmicznych (meteoroidów) w ziemskiej atmosferze. Podczas rojów meteorów wydają się one „wybiegające” z jednego punktu na niebie, zwanego radiantem. Nazwa roju pochodzi właśnie od gwiazdozbioru, w którym znajduje się ten radiant.

Perseidy – królowie sierpniowego nieba

Do najpopularniejszych i najintensywniejszych rojów należą Perseidy, aktywne od 17 lipca do 24 sierpnia. W szczycie, właśnie 12 sierpnia, można zobaczyć nawet do 100 meteorów na godzinę! To najlepszy moment na obserwacje, choć w tym roku pełnia Księżyca z kilku dni wcześniej może utrudnić dostrzeżenie najsłabszych zjawisk.

Perseidy to szybkie, białe meteory, które często zostawiają na niebie ślady po swoim przelocie. Czasem pojawiają się w tzw. „pęczkach” – nawet 6–15 meteorów w ciągu kilku minut. Źródłem tego roju jest kometa 109P/Swift-Tuttle, a radiant roju znajduje się w gwiazdozbiorze Perseusza.

Inne sierpniowe roje meteorów

Choć Perseidy są najbardziej znane, to w sierpniu na niebie aktywne są także inne roje:

• Południowe delta Akwarydy (aktywne od 12 lipca do 23 sierpnia), z maksimum 31 lipca, oferują do 25 meteorów na godzinę. Rój ten jest znany od starożytności i związany z kometą P/2008 Y12 (SOHO).

  Reklama

• Alfa Kaprikornidy (3 lipca – 15 sierpnia) z maksimum 31 lipca, osiągają do 5 meteorów na godzinę. Pochodzą od komety 169P/NEAT.

• Eta Erydanidy (31 lipca – 19 sierpnia) mają maksimum 7 sierpnia, wtedy można zobaczyć około 3 meteory na godzinę. Są związane z kometą C/1852K1 (Chacornac).

• Kappa Cygnidy (3 – 29 sierpnia), z maksimum 16 sierpnia, dają około 3 zjawisk na godzinę. Podejrzewa się, że ich źródłem jest planetoida 2002 GJ8.

• Aurygidy pojawiają się pod koniec sierpnia, do 5 września, z maksimum 1 września (do 10 meteorów na godzinę). To szybkie meteory, często pozostawiające ślady, powiązane z kometą C/1911 N1 (Kiess).

  Reklama

Dodatkowo, sierpniowe niebo rozświetlają też mniej intensywne roje i tzw. Strumień Przeciwsłoneczny.

Noc spadających gwiazd – jak i gdzie obserwować?

Okres wokół maksimum Perseidów tradycyjnie nazywany jest nocami spadających gwiazd. W Polsce organizowane są wtedy liczne pikniki astronomiczne, m.in. przez Centrum Nauki Kopernik w Warszawie. „Wygasimy światła miasta, zaprosimy ekspertów, rozstawimy teleskopy i pokażemy meteoryty. Wstęp jest wolny, można dołączyć w każdej chwili” – zachęca rzeczniczka CNK Katarzyna Nowicka. Wydarzenia odbędą się 12 sierpnia od godz. 21:00 do północy na terenach zielonych przy CNK i Planetarium, gdzie będzie można podziwiać planety, konstelacje, posłuchać kosmicznych dźwięków i wziąć udział w warsztatach.

Do obserwacji meteorów nie potrzebujesz lornetki ani teleskopu. Wystarczy ciemne, otwarte niebo, z dala od świateł miejskich oraz miejsce, gdzie nic nie zasłania widoku (np. budynki czy drzewa). Meteory „rozbiegają się” po całym niebie wokół radiantu, więc warto patrzeć nieco dalej od samego punktu, z którego pozornie „wybiegają”. Idealna jest bezchmurna noc.

red./PAP