Na liście lektur będzie nowocześnie. Wśród autorów Mariusz Szczygieł i Olga Tokarczuk

Poniedziałek jest ostatnim dniem na zgłaszanie propozycji zmian w podstawie programowej. Kończą się prekonsultacje, które trwają od połowy lutego.

MEN chce, żeby lektury, które czytają uczniowie, były ak najbardziejj współczesne. Z kanonu pewne pozycje wykreślono, ale sporo też dopisano. Co będą czytać w szkołach nasze dzieci? Oto lista lektur.



Ministra edukacji zapowiadała, że chce odchudzić podstawy programowe z 17 przedmiotów. Wśród nich jest język polski, a eksperci wzięli pod lupę szczególnie listę lektur. Ta ma być zbyt archaiczna. Nowacka chce, by uczniowie mieli większą styczność z lekturami współczesnymi.

Wśród propozycji z literatury XXI w. dla szkół ponadpodstawowych znalazły się m.in.:

"Opowiadania bizarne" i "Bieguni" Olgi Tokarczuk;
"Rzeczy, których nie wyrzuciłem" Marcina Wichy;
"Nie ma" Mariusza Szczygła;
Wiesław Myśliwski, "Traktat o łuskaniu fasoli";
Monika Sznajderman, "Pusty las";
Dorota Terakowska, "Poczwarka".

Warto podkreślić, że znalazły się one na liście lektur uzupełniających. Lista ta liczy razem kilkadziesiąt pozycji. Wśród nich nauczyciel ma wybrać dwie, ale może nie korzystać z listy, tylko kierować się tym, co uczniowie chcieliby omówić.


Z powodu zmian na liście lektur, w sieci wybuchła burza. Największe emocje wzbudziły: wykreślenie dzieł św. Jana Pawła II z listy lektur w szkołach średnich oraz propozycja omawiania "W pustyni i w puszczy" tylko we fragmentach, a nie w całości, jak do tej pory.


Dzieła papieża także znajdowały się na liście lektur uzupełniających, w dodatku na poziomie rozszerzonym. Można więc podejrzewać, że niewielu nauczycieli decydowało się na ich omawianie.



Z listy krótkich utworów w klasach IV-VI szkoły podstawowej usunięto:

"Powrót taty" Adama Mickiewicza,
"Pan Tadeusz" – opis zwyczajów i obyczajów, w tym polowanie i koncert Wojskiego,
"Katarynkę" Bolesława Prusa,
"W pamiętniku Zofii Bobrówny" Juliusza Słowackiego,
wybrane mity greckie – mit o Orfeuszu i Eurydyce,
Biblia — przypowieść o siewcy, przypowieść o pannach roztropnych,
wybrane wiersze Władysława Bełzy,
pieśni i piosenki patriotyczne,
propozycje zmian: wykreślenie wybranych wierszy Zbigniewa Herberta, Czesława Miłosza i Tadeusza Różewicza
"W pustyni i w puszczy" Henryka Sienkiewicza proponuje się omawiać jedynie we fragmentach.

W klasach VI-VIII także listę lektur obowiązkowych pozostawiono bez zmian, lecz sporo pozycji wypadło z listy utworów poetyckich. Zaproponowano usunięcie:

trenu I i V Jana Kochanowskiego,
"Żony modnej" Ignacego Krasickiego,
"Reduty Ordona" i "Śmierci Pułkownika" Adama Mickiewicza,
"Pan Tadeusz" – zamiast całości treści zaproponowano analizę wybranych fragmentów, innych niż te, które już omawiano w klasach IV-VI,
z listy wybranych utworów poetyckich – poezje Cypriana Kamila Norwida, Mariana Hemara, Jarosława Marka Rymkiewicza, Jana Lechonia, Jerzego Lieberta oraz fraszki Jana Sztaudyngera.
Z listy lektur uzupełniających w klasach VI-VIII wypadły:

Lloyd Cassel Douglas, "Wielki Rybak",
André Frossard, "Nie lękajcie się! Rozmowy z Janem Pawłem II",
Joseph Rudyard Kipling, "Księga dżungli",
Janusz Korczak, "Król Maciuś Pierwszy",
Zofia Kossak-Szczucka, "Topsy i Lupus",
Karolina Lanckorońska, "Wspomnienia wojenne 22 IX 1939–5 IV 1945" (fragmenty),
Sat-Okh, "Biały Mustang".
Longin Jan Okoń, "Tecumseh",
Bolesław Prus, "Placówka", "Zemsta",
Henryk Sienkiewicz, "Janko Muzykant",
Melchior Wańkowicz, "Bitwa o Monte Cassino" (fragmenty),
Louis de Wohl, "Posłaniec króla".


Z prozy we fragmentach MEN proponuje wykreślenie "Syzyfowych prac" Stefana Żeromskiego oraz "Quo vadis" Henryka Sienkiewicza.

Najwięcej zmian będzie na liście lektur obowiązkowych w liceach i technikach. Znikną:

biblijne "Pieśni nad Pieśniami",
fragmenty "Legendy o św. Aleksym",
fragmenty "Kroniki polskiej" Galla Anonima,
Psalm 13 i 47 Jana Kochanowskiego,
fragmenty "Pamiętników" Jana Chryzostoma Paska,
"Romeo i Julia" Williama Szekspira,
"Hymn do miłości ojczyzny" Ignacego Krasickiego,
"Konrada Wallenroda" Adama Mickiewicza,
"Z legend dawnego Egiptu" Bolesława Prusa,
"Rozdziobią nas kruki, wrony…" Stefana Żeromskiego,
wiersze Kazimiery Iłłakowiczówny i Tadeusza Gajcego,
opowiadanie "Ludzie, którzy szli" Tadeusza Borowskiego,
wybrane wiersze Stanisława Balińskiego, Czesława Miłosza (tom "Ocalenie"), Jana Polkowskiego i Wojciecha Wencla,
fragmenty "Drogi donikąd" Józefa Mackiewicza,
opowiadanie z "Raportu o stanie wojennym" Marka Nowakowskiego,
wybrane teksty Kabaretu Starszych Panów, a także utwory w wykonaniu Ewy Demarczyk,
wybrane utwory okresu stanu wojennego;