Historyczny deal UE–Indie

Komisja Europejska poinformowała we wtorek o zakończeniu negocjacji umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Indiami. Porozumienie zakłada daleko idącą liberalizację handlu – w tym stopniowe obniżenie bardzo wysokich ceł na europejskie samochody oraz alkohole.

– UE i Indie zapisują się dziś w historii, pogłębiając partnerstwo między największymi demokracjami świata – oświadczyła przewodnicząca KE Ursula von der Leyen podczas szczytu UE–Indie w Delhi, w którym uczestniczył również premier Indii Narendra Modi. – Tworzymy strefę wolnego handlu dla dwóch miliardów ludzi. To silny sygnał dla świata, że współpraca oparta na zasadach nadal przynosi wymierne korzyści – dodała.

Jak podkreśla Komisja Europejska, będzie to największe otwarcie handlowe, na jakie Indie zdecydowały się w relacjach z jakimkolwiek partnerem. Zgodnie z szacunkami KE, obniżka ceł obejmie niemal 97 proc. produktów eksportowanych z UE do Indii i może doprowadzić do podwojenia wartości unijnego eksportu. W 2024 r. wyniósł on łącznie 75 mld euro, z czego 49 mld euro stanowiły towary, a 26 mld euro – usługi.

Indie mają stopniowo obniżyć cła na europejskie samochody z obecnych 110 proc. do 10 proc., natomiast taryfy na części samochodowe zostaną całkowicie zniesione w okresie od pięciu do dziesięciu lat. Do tej pory eksport pojazdów spalinowych z UE do Indii był niewielki i sięgał 1,6 mld euro rocznie. Zniesione lub znacząco zredukowane zostaną również wysokie cła na maszyny (do 44 proc.), chemikalia (22 proc.) oraz produkty farmaceutyczne (11 proc.).

Umowa obejmuje także liberalizację handlu produktami rolno-spożywczymi, które dotychczas obciążone były cłami sięgającymi 36 proc. Znaczące obniżki dotkną również europejskich producentów alkoholi. Cło na wódkę, wynoszące obecnie nawet 150 proc. jej wartości, ma docelowo spaść do 40 proc. W przypadku piwa stawka zostanie obniżona ze 110 do 50 proc., a piwo bezalkoholowe zostanie całkowicie zwolnione z ceł. Cła na wino spadną z 150 proc. do 75 proc. w momencie wejścia umowy w życie, a w dalszej perspektywie – do 20 proc.

Oliwa z oliwek zostanie objęta stopniową liberalizacją – cła na ten produkt spadną z 45 proc. do zera w ciągu pięciu lat. Zniesione zostaną również 50-procentowe taryfy na przetworzone produkty rolne, takie jak pieczywo czy słodycze.

Z kolei UE wprowadzi system kontyngentów, umożliwiający import wybranych produktów z Indii po obniżonych cłach. Dotyczyć to będzie m.in. mięsa baraniego i koziego, kukurydzy cukrowej, winogron, ogórków, suszonej cebuli oraz rumu produkowanego z melasy i skrobi. Z liberalizacji wyłączono jednak tzw. produkty wrażliwe, takie jak wołowina, drób, mleko w proszku, etanol, czosnek, ryż i cukier. Umowa zawiera również mechanizm ochronny, który ma zabezpieczać rynek UE przed nagłym i nadmiernym napływem towarów z Indii.

Zakończenie negocjacji nie oznacza jeszcze wejścia umowy w życie. Tekst porozumienia musi zostać poddany weryfikacji prawnej oraz przetłumaczony na wszystkie języki urzędowe UE. Dopiero potem Komisja Europejska przedstawi wniosek o podpisanie i zawarcie umowy państwom członkowskim oraz Parlamentowi Europejskiemu. Ostatecznym warunkiem jej obowiązywania będzie ratyfikacja po stronie Indii.

Dla porównania, w przypadku umowy handlowej UE z blokiem państw Ameryki Południowej Mercosur, od zakończenia negocjacji do formalnego zawarcia porozumienia minął ponad rok – rozmowy domknięto w grudniu 2024 r., a podpisanie nastąpiło 17 stycznia br.

Podczas wtorkowego szczytu w Delhi UE i Indie podpisały również porozumienie o partnerstwie w dziedzinie bezpieczeństwa i obrony. Dokument zakłada pogłębienie współpracy przemysłów zbrojeniowych oraz zacieśnienie kooperacji m.in. w obszarach bezpieczeństwa morskiego, cyberbezpieczeństwa i zwalczania terroryzmu.

red./PAP