Czworo naukowców z UW otrzymało prestiżowe granty ERC Consolidator

Cztery granty Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych (ERC) trafią do Polski. ERC Consolidators Grants otrzymali : Paweł Caputa, Ewa Szczurek, Szymon Toruńczyk i Magdalena Wojcieszak - wszyscy z Uniwersytetu Warszawskiego. Laureaci dostaną po 2 mln euro na realizację projektu badawczego.

Listę naukowców, którzy otrzymają granty, ERC ogłosiła w czwartek.

Finansowanie otrzyma łącznie 308 badaczy reprezentujących 43 narodowości, których projekty warte są w sumie 627 milionów euro. Najwięcej projektów zostanie zrealizowanych w Niemczech (66), Holandii (36) i Francji (23).

Consolidator Grant jest skierowany do badaczy będących od 7 do 12 lat po doktoracie. Maksymalna wartość dofinansowania na projekt trwający do 5 lat wynosi 2 mln euro.

Dr Paweł Caputa z Instytutu Fizyki Teoretycznej UW zrealizuje projekt „Quantum Complexity from Quantum Field Theories to Quantum Gravity”

„Celem mojego projektu jest zrozumienie, co jest łatwe, a co trudne w świecie kwantowym, oraz jak mogą wyglądać prawa fizyki we wnętrzach czarnych dziur. Odrobinę bardziej technicznie: projekt ma na celu opracowanie precyzyjnych miar kwantowej złożoności stanów i operatorów w teoriach kwantowych oraz zastosowanie ich w modelach kwantowej grawitacji do lepszego zrozumienia wnętrz czarnych dziur i osobliwości kosmologicznych” – powiedział w rozmowie z PAP Paweł Caputa.

Dodał, że pomysł jest bardzo interdyscyplinarny i „przenosi metody oraz intuicje z teorii informacji i obliczeń kwantowych do fizyki wielu ciał i kwantowej grawitacji". "Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, to projekt przesunie granice naszego zrozumienia kwantowych teorii pola i czarnych dziur w kwantowej grawitacji. Nowe narzędzia, które opracujemy, pozwolą nam precyzyjnie określić złożoność ewolucji kwantowej, lepiej zrozumieć termalizację i rzucić światło na zachowanie materii w pobliżu osobliwości czasoprzestrzennych, niezwykle ważnych dla poznania naszego wczesnego wszechświata” - wyjaśnił.

Z kolei dr Ewa Szczurek z Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki UW zrealizuje projekt "Głęboka optymalizowana generacja nowych peptydów przeciwdrobnoustrojowych". Wykorzysta w nim sztuczną inteligencję do generowania peptydów przeciwdrobnoustrojowych.

„W uproszczeniu peptydy przeciwdrobnoustrojowe to krótkie białka, które można wykorzystać do zabijania bakterii. Aby to osiągnąć, proponuję nową klasę metod sztucznej inteligencji, które można nazwać modelami głębokiej optymalizowanej generacji. Te modele będą trenowane do jednoczesnego generowania i optymalizacji próbek. Jeśli ten projekt zakończy się sukcesem, otworzy drogę do odkrycia optymalnych peptydów przeciwdrobnoustrojowych, które wyprzedzą istniejące pod względem aktywności i niskiej toksyczności” – powiedziała PAP dr Ewa Szczurek.

Trzeci lureat, dr Szymon Toruńczyk z Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki UW, otrzymał grant na projekt „Limits of Structural Tractability”.

„Fundamentalną rolę w informatyce odgrywają algorytmy, wykonujące różnego rodzaju obliczenia na grafach. Przez grafy rozumiemy tutaj sieć obiektów, wraz z połączeniami między niektórymi parami obiektów. Fundamentalne znaczenie ma zrozumienie, jak szybko – teoretycznie – można obliczać różne własności opisane za pomocą logiki, na grafach. Celem projektu, na który dostałem finansowanie ERC jest badanie logicznej struktury grafów, która byłaby użyteczna dla algorytmów” – opisał dla PAP laureat.

ERC Consolidator Grant trafi także do dr MagdalenyWojcieszak z Ośrodka Badań nad Migracjami UW, która zrealizuje projekt „Incentivizing Citizen Exposure to Quality News Online: Framework and Tools”.

Cytowana z komunikacie prasowym szefowa ERC prof. Maria Leptin powiedziała, że budżet jest za mały, by sfinansować wszystkie najlepsze projekty. Jak podała, aż 100 projektów zakwalifikowanych jako doskonałe nie otrzyma finansowania, co rodzi pytanie o tom czy Europa powinna pozwolić tak dobrym pomysłom naukowym na brak realizacji.

„Naszym wspólnym celem musi być dopilnowanie, aby żaden genialny pomysł nie pozostał w Europie bez finansowania i żadna obiecująca kariera nie pozostała niespełniona” – powiedziała prof. Leptin.

Europejska Rada ds. Badań Naukowych (European Research Council - ERC) od 2008 roku przyznaje granty na przełomowe badania prowadzone na terenie Unii Europejskiej i państw stowarzyszonych. Granty przyznawane są w pięciu kategoriach: ERC Starting Grant, ERC Consolidator Grant, ERC Advanced Grant, ERC Proof of Concept oraz ERC Synergy Grants. (PAP)

Autorka: Urszula Kaczorowska

uka/ agt/