Mazowsze rusza do walki ze smogiem. Miliony na likwidację „kopciuchów”

Mieszkańcy Mazowsza od lat zmagają się z problemem smogu i przestarzałych pieców, które w sezonie grzewczym skutecznie zatruwają powietrze. Teraz samorząd województwa ponownie uruchamia konkretne wsparcie dla gmin, które chcą przyspieszyć wymianę „kopciuchów”, poprawić efektywność energetyczną budynków i ograniczyć emisję pyłów. W tym roku do 40 mazowieckich samorządów trafi niemal 5 mln zł w ramach programu „Mazowsze dla czystego powietrza”.

Choć w ostatnich latach w regionie udało się zlikwidować około 100 tys. bezklasowych kotłów, problem wciąż pozostaje ogromny. Szacuje się, że na Mazowszu nadal funkcjonuje blisko 300 tys. tzw. kopciuchów. To właśnie one są jedną z głównych przyczyn niskiej emisji i pogarszającej się jakości powietrza, szczególnie zimą.

Program realizowany przez samorząd województwa ma nie tylko poprawić stan środowiska, ale także pomóc mieszkańcom ograniczyć koszty ogrzewania i przygotować się do kolejnych etapów uchwały antysmogowej. Wsparcie obejmuje m.in. wymianę źródeł ciepła, termomodernizację budynków komunalnych i mieszkalnych oraz zakup specjalistycznego sprzętu do czyszczenia ulic na mokro. Jak podkreślają przedstawiciele władz województwa, transformacja energetyczna regionu staje się jednym z najważniejszych wyzwań najbliższych lat. Coraz większą rolę odgrywają także ekodoradcy, którzy pomagają mieszkańcom przejść przez procedury związane z wymianą pieców i pozyskaniem dofinansowań.

Największe wsparcie otrzymają projekty związane z poprawą efektywności energetycznej budynków komunalnych oraz wymianą starych systemów ogrzewania. Część samorządów przeznaczy środki również na zakup nowoczesnych zamiatarek do ograniczania pyłu wtórnego na ulicach.

Na liście beneficjentów znalazły się zarówno duże miasta, jak Legionowo, Siedlce czy Sulejówek, jak i mniejsze gminy, m.in. Głowaczów, Goszczyn, Tczów czy Dzierzgowo. W wielu przypadkach dofinansowanie wynosi 100 tys. zł, choć część projektów otrzymała nawet 300 tys. zł wsparcia.

Samorządy planują m.in. wymianę pieców węglowych na ekologiczne źródła ciepła, termomodernizację lokali komunalnych oraz modernizację systemów ogrzewania. W regionach podwarszawskich, gdzie problem smogu jest szczególnie odczuwalny, inwestycje mają realnie wpłynąć na poprawę jakości życia mieszkańców.

Eksperci od lat zwracają uwagę, że smog nie jest już wyłącznie problemem środowiskowym. Zanieczyszczone powietrze przekłada się bezpośrednio na zdrowie mieszkańców — zwiększa ryzyko chorób układu oddechowego, krążenia i alergii. Dlatego samorządy coraz częściej traktują inwestycje ekologiczne nie jako koszt, lecz jako długofalową inwestycję w bezpieczeństwo i komfort życia mieszkańców.

Program „Mazowsze dla czystego powietrza” pokazuje, że lokalne działania mogą mieć realny wpływ na tempo zmian. Wymiana pieców, docieplenie budynków czy ograniczanie emisji pyłów z ulic to elementy jednej, większej strategii — stopniowego odchodzenia od wysokoemisyjnych źródeł ogrzewania i poprawy jakości powietrza w całym regionie.

Choć przed Mazowszem wciąż długa droga do całkowitego wyeliminowania „kopciuchów”, tegoroczne inwestycje są kolejnym sygnałem, że transformacja energetyczna regionu nabiera tempa.