Wolscy radni chcą, by ocalała najstarsza czynszówka przy Łuckiej 8

Wolscy radni na sesji rady dzielnicy jednogłośnie poparli projekt wniosku dotyczącego mikroplanu dla działki Łucka 8, na której są resztki, częściowo zburzonej przez właściciela, najstarszej czynszówki na Woli. Chcą zapobiec całkowitemu zburzeniu reliktu i ewentualnie odbudować kamienicę.

W sobotę, 21 grudnia, właściciel rozpoczął wyburzenie najstarszej czynszówki na Woli przy ulicy Łuckiej 8. Prace kontynuował jeszcze 23 grudnia. Nie miał na to pozwolenia ani mazowieckiego konserwatora zabytków, ani powiatowego inspektora nadzoru budowlanego. Sprawa została zgłoszona na policję i przekazana do prokuratury. Budynek był wpisany do gminnej ewidencji zabytków. Obecnie trwa wpis do rejestru zabytków pozostałych murów kamienicy.

Na wtorkowej sesji, w trybie ekspresowym, interweniowali wolscy radni, którzy przyjęli projekt wniosek zmiany mikroplanu dotyczącego kamienicy, by chronić jej pozostałości.

Ewa Tołwińska z biura architektury zaznaczyła, że niestety miastu nie udało się zapobiec rozbiórce kamienicy. Dlatego by wprowadzić takie zapisy, które doprowadziłyby do odtworzenia/odbudowy kamienicy, prosi o przystąpienie do zmiany planu zagospodarowania dla tej działki.

"Wprowadzenie tego planu ochroni wartości historyczne poprzez to, że w przyszłości odbudowany obiekt nawiązywać do tego, co zostało zniszczone" - powiedziała.

Podczas dyskusji radny Kamil Kociszewski (Wola Mieszkańców - Społecznicy z Woli) pytał, dlaczego w tempie ekspresowym przystąpiono do procedowania zmiany planu zagospodarowania dotyczącego Łuckiej 8, skoro już wcześniej dochodziło do wyburzeń zabytkowych kamienic m.in. przy Grzybowskiej 37, której rozbiórkę rozpoczęto w Wielką Sobotę 2019 roku i nic w tej sprawie nie robiono.

Wiceburmistrz Woli Adam Hać powiedział, że przedłożenie złożone przez biuro architektury należy traktować jako otwarcie dyskusji publicznej na temat przeznaczenia tego terenu. "Uchwała jest jedynie uchwałą inicjującą zmianę planu zagospodarowania" - dodał.

Przewodniczący rady dzielnicy Marcin Hoffman zaznaczył, że być może dzięki otwarciu takiej dyskusji uda się wypracować jakiś rodzaj ochrony zabytków. "Właśnie przez plany miejscowe, a nie tylko przez istniejące przepisy ochraniające zabytki, które okazują się nieskuteczne i prowadzą do tego, że zabytki nie są w należyty sposób zabezpieczane" - dodał.

Radny PiS Karol Jankowski przypomniał, że przed wyburzeniem kamienicy ukazywały się artykuły w mediach, które mówiły o możliwości wyburzenia kamienicy, wykreślonej pod koniec 2024 roku przez Ministerstwo Kultury z rejestru zabytków. "Wcześniej mieliśmy świadomość, co się stało w kontekście wykreślenia przez ministra. Mieliśmy sygnały i nic z tym nie zrobiliśmy" - dodał.

Zaznaczył, że powinna powstać osobna komisja w tej kwestii, by dokładnie przedyskutować tę sprawę.

Wiceburmistrz Hać wyjaśnił, że decyzja ministra kultury nic nie zmieniła i właściciel musiał mieć pozwolenie na zburzenie od mazowieckiego konserwatora zabytków.

Tołwińska podkreśliła, że to, co zrobił właściciel, było niezgodne z prawem. Dodała, że nadal ten obiekt jest objęty wpisem do gminnej ewidencji zabytków, są tam też stanowiska archeologiczne.

Następnie odbyło się głosowanie, w którym radni jednogłośnie zagłosowali nad rozpoczęciem uchwalania mikroplanu dotyczącego Łuckiej 8.

Kamienicę Abrama Włodawera zbudowano w 1878 r. Budynek przetrwał II wojnę światową i Powstanie Warszawskie. To najstarsza czynszówka na Woli. W 2012 r. została zwrócona spadkobiercom właścicieli, od tego czasu znajduje się w prywatnych rękach. Jeszcze w latach 90., trafiła do rejestru zabytków, co nakłada na właściciela obowiązek dbania o należyty stan nieruchomości, m.in. zachowania wpisanych do rejestru elementów w niezmienionej formie i prowadzenia regularnych prac konserwatorskich. W listopadzie br. obiekt został wykreślony z rejestru, co spowodowało protesty organizacji społecznych, obawiających się, że otworzy to drogę do rozbiórki kamienicy.

Kamienica wielokrotnie była podpalana. W 2015 roku budynek płonął aż 9 razy, a w 2016 r. – 6. W związku z licznymi wątpliwościami mieszkańców, co do poprawności sprawowania przez właścicieli opieki nad zabytkiem, w 2020 r. władze dzielnicy zgłosiły sprawę do prokuratury. W kwietniu 2020 r. oficyna kamienicy została rozebrana, mimo sprzeciwu konserwatora.

W październiku 2024 r. rozebrany został zabytkowy dwór na Wyczółkach. Rok wcześniej, w sierpniu zburzono przedwojenny budynek przy ul. Rozbrat 44. Pod koniec czerwca 2021 r. pod łyżkami koparek zniknęła zabytkowa oficyna przy Hożej 9A. Dwa lata wcześniej ten sam los spotkał kamienicę przy ul. Grzybowskiej 37 na Woli. W styczniu 2019 r. zburzona została kamienica przy ul. Markowskiej 16 na Pradze-Północ.



red./PAP